Jakie normy muszą spełniać regały magazynowe?

Czas czytania: 7 min.

Regały magazynowe są elementem infrastruktury, który pracuje pod stałym obciążeniem i w otoczeniu ruchu wewnętrznego (wózki, paleciaki, kompletacja). To połączenie sprawia, że bezpieczeństwo nie zależy wyłącznie od grubości stali, ale też od projektu konstrukcyjnego, poprawnego montażu, tolerancji ustawienia oraz późniejszej eksploatacji i kontroli stanu regałów. Normy i wymagania prawne porządkują ten temat. Ułatwiają weryfikację nośności, ograniczają ryzyko awarii i wypadków oraz pomagają ustalić, kto i za co odpowiada w całym cyklu życia regału – od doboru i montażu, po przeglądy i naprawy.

1. Artykuł w skrócie – najważniejsze fakty o normach
2. Co wynika z przepisów BHP w Polsce?
3. Prawo a normy techniczne
4. Najważniejsze normy dla regałów magazynowych w Polsce i UE
5. Jakie obszary bezpieczeństwa regulują normy?
6. Certyfikaty bezpieczeństwa i dokumenty, które warto rozumieć
7. Checklista dla osób wybierających regały magazynowe
8. Bezpieczeństwo potwierdzone certyfikatem – dlaczego warto wybrać regały Marbo?

Artykuł w skrócie – najważniejsze fakty o normach

Dla osób odpowiedzialnych za bezpieczeństwo w firmie, kluczowe są cztery wnioski:

• Bezpieczeństwo to proces – sama gruba stal nie wystarczy. Na bezpieczeństwo składa się projekt (norma PN-EN 15512), poprawny montaż (PN-EN 15620) oraz regularne przeglądy (PN-EN 15635).
• Normy a prawo – choć stosowanie polskich norm jest dobrowolne, przepisy BHP wymagają zapewnienia stabilności i ochrony przed przewróceniem. W razie wypadku lub kontroli PIP, normy są punktem odniesienia do oceny, czy dopełniono obowiązków.
• Obowiązek przeglądów – to na pracodawcy spoczywa obowiązek wyznaczenia osoby odpowiedzialnej za bezpieczeństwo składowania (PRSES) i przeprowadzania cyklicznych kontroli stanu regałów.
• Dokumentacja – kupując regały, zawsze wymagaj instrukcji, tabliczki znamionowej z nośnością oraz certyfikatu zgodności (takiego jak Certyfikat Bezpieczeństwa posiadany przez regały Marbo).

Co wynika z przepisów BHP w Polsce?

Podstawowym punktem odniesienia dla magazynu są ogólne przepisy BHP. Wprost wskazują one, że regały powinny mieć wytrzymałą i stabilną konstrukcję oraz zabezpieczenia przed przewróceniem. Przepisy mówią też o odstępach między regałami – mają być dobrane do używanych środków transportu i umożliwiać bezpieczne manewrowanie ładunkami.

To ważne, bo w praktyce kontrolnej i powypadkowej pierwsze pytanie brzmi zwykle: czy magazyn zapewnił stabilność, właściwe drogi transportowe i bezpieczną organizację składowania – niezależnie od tego, jaki model regału wybrano.

Prawo a normy techniczne

Normy techniczne (PN-EN, EN) nie działają zamiast prawa. One doprecyzowują, jak projektować i użytkować regały, żeby realnie spełniać wymagania bezpieczeństwa.

Warto mieć świadomość statusu norm w Polsce. Polski Komitet Normalizacyjny wyjaśnia, że stosowanie Polskich Norm jest co do zasady dobrowolne, a samo powołanie normy w przepisie nie zmienia jej dobrowolnego charakteru (chyba że ustawodawca wyraźnie postanowi inaczej w ustawie).

W praktyce magazynowej “dobrowolne” często oznacza “wymagane rynkowo” – przez audyty, ubezpieczenia, procedury zakupowe, warunki umów, itp.

Najważniejsze normy dla regałów magazynowych w Polsce i UE

W obszarze stalowych statycznych systemów składowania najczęściej spotkasz rodzinę norm EN wdrożonych w Polsce jako PN-EN. Poniżej te, które najczęściej pojawiają się przy typowych systemach magazynowych.

PN-EN 15512+A1:2022-08

Norma projektowa dotycząca zasad obliczeń konstrukcyjnych dla stalowych systemów regałowych o budowie ramowo-belkowej. W praktyce porządkuje sposób wyznaczania nośności elementów i połączeń, sprawdzania stateczności oraz dopuszczalnych ugięć w warunkach typowych dla magazynu. Dla osoby kupującej regały jest to ważne dlatego, że deklarowane obciążenia nie są umowne, tylko wynikają z określonej metody projektowania i weryfikacji konstrukcji.

PN-EN 15620

Ta norma dotyczy tolerancji wykonania i montażu, dopuszczalnych odkształceń oraz luzów manipulacyjnych. Przekładając na ludzki język: nawet dobry projekt można zepsuć ustawieniem poza tolerancją albo złym doborem prześwitów pod realny sprzęt transportowy.

PN-EN 15629

Norma porządkuje temat specyfikacji i doboru systemu do zastosowania. Jest przydatna, gdy chcesz jasno ustalić z dostawcą parametry pracy regału: typ i masa jednostki ładunkowej, wysokości, konfiguracje poziomów, warunki obsługi i ograniczenia.

PN-EN 15635

Norma typowo eksploatacyjna. Skupia się na bezpiecznym użytkowaniu i utrzymaniu regałów, w tym na zasadach kontroli, postępowaniu z uszkodzeniami i organizacji nadzoru nad bezpieczeństwem urządzeń składowania. W praktyce wdrażania EN 15635 często wyznacza się osobę odpowiedzialną za bezpieczeństwo urządzeń składowania (w literaturze branżowej spotyka się określenie PRSES).

Jakie obszary bezpieczeństwa regulują normy?

Wiele osób błędnie zakłada, że normy określają jedynie maksymalną nośność półki. W rzeczywistości przepisy te są znacznie szersze i obejmują cały cykl życia produktu – od deski kreślarskiej, aż po codzienne użytkowanie w magazynie. Możemy wyróżnić trzy kluczowe etapy, które podlegają normalizacji:

1. Projekt i obliczenia konstrukcyjne

Bezpieczeństwo zaczyna się już na etapie inżynieryjnym. Normy wymuszają, aby nośności nie były szacowane na oko, lecz wyliczane według ściśle ustalonej metody. Konstrukcja musi zachowywać stateczność i sztywność w przewidywanych warunkach pracy, uwzględniając marginesy bezpieczeństwa.

2. Precyzja montażu i geometria

Nawet najlepiej zaprojektowany regał nie będzie bezpieczny, jeśli zostanie źle złożony. Normy (np. PN-EN 15620) precyzują dopuszczalne odchylenia od pionu i poziomu oraz ugięcia elementów pod obciążeniem. Określają też tzw. luzy manipulacyjne, które minimalizują ryzyko, że operator wózka zahaczy o słup regału podczas odkładania palety.

3. Codzienna eksploatacja i kontrola

Regał traci swoje bezpieczeństwo projektowe, jeśli jest systematycznie przeciążany lub uszkadzany mechanicznie. Dlatego norma PN-EN 15635 kładzie nacisk na obowiązki użytkownika: regularne przeglądy techniczne (PRSES), procedury zgłaszania uszkodzeń oraz wymianę odkształconych elementów.

Certyfikaty bezpieczeństwa i dokumenty, które warto rozumieć

W obrocie spotyka się dwa zasadnicze typy potwierdzeń.

Pierwszy to dokumentacja techniczna i użytkowa. Tablice obciążeniowe, instrukcja montażu i eksploatacji, zasady kotwienia do posadzki oraz informacje o warunkach pracy są kluczowe, bo to na nich opiera się bezpieczne użytkowanie i późniejsze kontrole.

Drugi to certyfikaty i programy certyfikacyjne. Mogą potwierdzać spełnianie określonych kryteriów w ramach danego programu i ułatwiać weryfikację dostawcy, ale nie zastępują dopasowania regału do zastosowania ani obowiązków po stronie użytkownika (przeglądy, naprawy, przestrzeganie nośności).

Checklista dla osób wybierających regały magazynowe

Przy zakupie regałów najłatwiej uniknąć problemów wtedy, gdy z góry zbierzesz dane i poprosisz o konkretne dokumenty. Pomaga taka lista:

• Ustal zastosowanie – typ jednostki ładunkowej, masa, wymiary, liczba poziomów, wysokości składowania i rodzaj obsługi (wózki, VNA, ręczna kompletacja).
• Poproś o jednoznaczne nośności dla konkretnej konfiguracji oraz tablice obciążeniowe i instrukcję użytkowania.
• Dopytaj o podstawę projektową – warto sprawdzić, według jakiej normy i metody producent wyznacza nośność oraz weryfikuje stateczność konstrukcji (np. odniesienie do PN-EN 15512).
• Sprawdź wymagania montażowe – tolerancje i luzy manipulacyjne (PN-EN 15620) oraz zalecenia kotwienia do posadzki.
• Zaplanuj utrzymanie – procedury kontroli i reagowania na uszkodzenia zgodnie z podejściem PN-EN 15635.
• Zweryfikuj minimum BHP w układzie magazynu – stabilność, zabezpieczenie przed przewróceniem, odpowiednie odstępy pod transport wewnętrzny i bezpieczne składowanie.

Bezpieczeństwo potwierdzone certyfikatem – dlaczego warto wybrać regały Marbo?

Znajomość norm i przepisów to teoria, ale w codziennej pracy magazynu liczy się przede wszystkim pewność, że konstrukcja wytrzyma deklarowane obciążenie. Wybierając wyposażenie do firmy, nie warto ryzykować – stawką jest nie tylko zniszczony towar, ale przede wszystkim zdrowie pracowników i odpowiedzialność prawna pracodawcy.

W sklepie E-regaly.pl oferujemy wyłącznie sprawdzone rozwiązania. Konstrukcje marki Marbo to nie tylko wysokiej jakości stal i przemyślany projekt inżynieryjny, ale także formalne potwierdzenie jakości.

Produkowane przez nas regały pomyślnie przeszły proces certyfikacji i posiadają:

• Certyfikat Bezpieczeństwa
• Europejski Certyfikat Bezpieczeństwa

Nie zostawiaj niczego przypadkowi. Zainwestuj w certyfikowaną infrastrukturę magazynową, która będzie stabilnym fundamentem Twojego biznesu przez lata.

Zobacz pełną ofertę certyfikowanych regałów magazynowych Marbo: https://www.e-regaly.pl